İnsanlar yaşamlarını devam ettirebilmek için gıda tüketmek zorundadır. İnsan sağlığını korumak için tüketilen gıdaların içeriğinin temiz ve katkı maddelerinin yasal miktarda zararsız olması gerekmektedir.
Gelişen teknoloji, oluşan çevre koşulları, ülkelerin ekonomik gelişimleri ve insanların kişisel gelişimi gıda tüketimini etkilemektedir.
Modern çağ ve kadınların iş hayatında yer alması hazır gıdalara olan yönelimi sağlamıştır. İnsanların yoğun iş temposu ve yapılan reklamlar hazır gıda tüketimini arttırmıştır.
Hazır gıdalar ilk konserve ürünlerle başlamıştır. Daha sonra ise konserve gıdaları takip eden doldurulmuş ürünler olmuştur.
Bu ürünler düşük sıcaklıkta bile muhafaza edilebildiği için tüketici tarafından oldukça yoğun ilgi ile karşılanmıştır.
Hazır gıdalar sağlık mı?
Hazır gıdaların sağlıklı olabilmesi için belli başlı kurallar bulunmaktadır. Bu hususta devreye ‘Güvenli Gıda’ terimi girmektedir.
Güvenli Gıda demek fiziksel, kimyasal ve mikrobiyolojik açıdan temiz, besin değerini kaybetmemiş gıdadır.
Güvenli Gıda’nın Kapsadığı Unsurlar ;
– Fiziksel tehlikeler; gıdada bulunmaması gereken cam parçaları, tahta, metal parçaları, saç, tırnak, sinek, böcek gibi maddelerdir.
– Kimyasal tehlikeler; gıdanın üretiminin yapıldığı çevreden, saklandığı ya da bekletildiği kaplardan istenmeyen ağır metal, tarım ilacı, ambalajlardan bulaşabilen kimyasal maddelerdir.
– Biyolojik tehlikeler ise; gıda bileşiminde doğrudan bulunabilecek zehirli kimyasallar, ortamdan, kullanılan malzemelerden ya da çalışanlardan bulaşabilecek mikroorganizmalar ve GDO’ lu gıdalardır.
Hazır gıdaların üretim aşamaları ise ;
– Hammadde Seçimi
-Üretim Aşaması
-Paketleme ve Satışa Sunumu
Üretim aşamasındaki en önemli nokta hijyen konusudur. Gıdaların üretim aşamasında ortamın temiz olması gerekmektedir.
Ürünler doğru sıcaklıkta ve doğru ortamda depolanması gerekmektedir.
Hazır gıdalarda önemli konu ise kullanılan katkı maddeleridir. Katkı maddeleri tek başına gıda olarak tüketilmemektedir.
Katkı maddelerinin kullanım amacı gıdaların görünüşünü, tadını değiştirmek ve raf ömrünü uzatmak için kullanılmaktadır.
Yetkili kuruluşlar tarafından yapılan hazır gıda testlerinde esas alınan birkaç standart şunlardır ;
- TS 13027 Gıda üretim yerlerinde hijyen ve sanitasyon – Genel kurallar
- TS 4463 EN 60619 Gıda hazırlama cihazları – Elektrikle çalışan – Performans ölçme metotları
- TS EN 645 Kağıt ve karton – Gıdalarla temas eden – Soğuk su ekstraktının hazırlanması
- TS EN 647 Kağıt ve karton – Gıdalarla temas eden – Sıcak su ekstraktının hazırlanması
- TS EN 12571 Gıdalarla temas eden malzemeler ve parçalar – Tüketime hazır gıdaların konulduğu ikram kapları için taşıma üniteleri – Isı ve hijyenik özellikler ve deney
Hazır gıdalarda kullanılan katkı maddeleri renklendiriciler, koruyucular , tat ve koku maddeleri, yapı düzenleyicilerdir.
‘Türk Gıda Kodeksi Gıda Katkı Maddeleri Yönetmeliği’ tarafından katkı maddelerinin kullanımı sınırlandırılmıştır.
